Ku Klux Klan Dzisiaj coś z…

Ku Klux Klan

Dzisiaj coś z zupełnie innej beczki, bo chciałby wam opowiedzieć o organizacji, która przez lata rządziła Stanami Zjednoczonymi, a teraz jest bardziej kojarzona z redneck’ami ruchającymi swoje kuzynki. Jak to się stało, że z początku pokojowa grupa „duszków” pomagająca wdowom i sierotom po zabitych żołnierzach Konfederacji przemieniła się w jedną z największych organizacji rasistowskich na świecie? Na to i na wiele innych pytań postaram się odpowiedzieć w moim dzisiejszym wpisie. Zapraszam!

Nazwa, język i Kloran

Zanim jednak przejdziemy do historii Klanu i jego wpływu na historie USA, chciałbym się skupić na tym czym ona tak naprawdę jest. Ku Klux Klan to organizacja rasistowska, a także terrorystyczna, walcząca o utrzymanie supremacji białych w USA i dążąca do ograniczenia praw innych grup rasowych i etnicznych, głównie Afroamerykanów i Żydów, oraz katolików jako grupy wyznaniowej, zorganizowana na wzór tajnego stowarzyszenia. W szczytowym momencie posiadała ok. 4 mln członków w całych Stanach Zjednoczonych. Począwszy od lat 30. popularność KKK zaczęła jednak gwałtownie spadać i w konsekwencji w 1944 roku organizacja została rozwiązana. Po II wojnie światowej ruch zaczął się odradzać, ale w znacznie bardziej ograniczonej formie. Z powodu dopuszczania się przemocy na tle rasowym i religijnym był zwalczany przez Kongres Stanów Zjednoczonych i władze federalne. Na przełomie XX i XXI wieku składał się z szeregu marginalnych i niezależnie od siebie działających organizacji. Można więc mówić w perspektywie historycznej o co najmniej trzech Ku Klux Klanach, niezależnych i nie zachowujących ciągłości swojej historii.
Nazwa organizacji pochodzi od kombinacji greckiego słowa kyklos (okrąg, koło) ze słowem klan. Według innej wersji jest to onomatopeja, oddająca dźwięk przeładowania broni palnej. Warto również wspomnieć ich sekretnym języku: klanquaqe, dzięki któremu członkowie Klanu mogli porozumiewać się między sobą, chroniąc się przed osobami z zewnątrz. Hasło pytające o członkostwo w bractwie brzmiało „ayak” (Are you a Klansman? – co znaczy: Czy jesteś członkiem Klanu?), a odpowiedź twierdząca – „akia” (A Klansman I am – Jestem członkiem Klanu). Członkowie KKK, mają również coś na wzór biblii: Kloran (nie mylić z Koranem), w której spisane są wszystkie najważniejsze przekonania i dogmaty. Zawiera m.in. szczegółowy opis hierarchii i zadań członków Klanu oraz opisy ceremonii i procedur stosowanych w Klanie. Książka została napisane w specyficznym języku, często umieszczającym na początku słów liter Kl, np. Klonversation (conversation), Klavern (cavern). Stąd też pochodzi nazwa książki, bazująca na słowach Koran i „klan”. Pełen tytuł brzmi „The Kloran of the White Knights of The Ku Klux Klan” (jak ktoś będzie chciał sobie poczytać o hierarchii czy o przeprowadzaniu słynnego rytuału palenia krzyża to dam link do całego na dole).

Pierwszy Ku Klux Klan

Jak już wiecie historia Ku Klux Klanu dzieli się na trzy „etapy”. Pierwszy z nich to tak zwany „Pierwszy Ku Klux Klan”, który narodził się wiosną 1866 roku w Tenesee z inicjatywy sześciu byłych żołnierzy konfederackich. Z początku, tak jak już wcześniej wspominałem, była to organizacja skupiona na pomocy dla wdów i sierot po żołnierzach Konfederacji. Jej członkowie zakładali białe ubrania, symbolizujące dusze poległych Konfederatów, choć zdaniem innych szata i kaptur mają nawiązywać do strojów wykorzystywanych w trakcie hiszpańskich Pastas i procesji. Od samego początku Ku Klux Klan przybrał charakter organizacji klanowej, a zadecydowało o tym pochodzenie narodowe kilku jego założycieli. Co najmniej dwóch z nich wywodziło się z tradycji celtyckiej, w której były silne struktury klanowe. Rozwój Ku Klux Klanu ułatwiło upodobanie Amerykanów z Południa do tajnych organizacji, fascynacja masonerią i wiara we własne posłannictwo dziejowe.

Na pierwszym zjeździe członków organizacji wiosną 1867 r., nastąpiły istotne zmiany programowe i strukturalne. Pod wpływem bieżących wydarzeń (wprowadzenie okupacji wojskowej) postanowiono ustosunkować się do nowej rzeczywistości, stwierdzając, że Ku Klux Klan będzie występować w obronie: Konstytucji, byłych żołnierzy Konfederacji oraz praw białej większości mieszkańców Południa. W tym celu rozproszone i pozostające w luźnym związku lokalne organizacje postanowiono zjednoczyć, przyjmując jednolitą i zhierarchizowaną strukturę. Na czele organizacji stał Wielki Mag bądź Wielki Czarownik (Grand Wizard) sprawujący władzę nad Niewidzialnym Imperium Południa (Invisible Empire of the South). Podlegali mu niżsi rangą oficerowie, w zależności od szczebla, zwani Wielkimi Smokami (Grand Dragon), Czarnymi Jastrzębiami (Black Hawk) lub Wielkimi Cyklopami (Grand Cyclop).

Z czasem KKK przekształcił się w organizację rasistowską, głoszącą wyższość białego człowieka, zwłaszcza anglojęzycznego protestanta. Metodami terrorystycznymi zwalczał równouprawnienie czarnoskórych, a także przychylnych im białych ludzi. KKK w praktyce był organizacją nietykalną, więc jego ofiary nie miały się do kogo zwrócić o pomoc. W styczniu 1869 roku został formalnie rozwiązany przez jego przywódcę, generała konfederatów Nathana Bedforda Forresta (fani „Forresta Gump’a” na pewno kojarzą tego pana), który nakazał spalenie strojów i dokumentów. Część organizacji lokalnych działała jednak nielegalnie nadal, niektóre przez wiele lat. Liczebność Ku Klux Klanu w 1869 roku oceniano na 550 tysięcy członków (w 1861 na Południu mieszkało łącznie 15 mln ludzi); była to więc organizacja masowa. Kilku gubernatorów z południa zaangażowało w walkę z KKK Milicje Stanowe, ale bez większego skutku. W latach 1871-1872 Kongres Stanów przyjął trzy ustawy o szczególnych uprawnieniach władz wykonawczych (Enforcement Acts i Ku Klux Klan Act), zakazujące przebierania się lub spiskowania przeciwko prawom obywatelskim. W dziewięciu hrabstwach Karoliny Południowej, gdzie nasilenie akcji Ku Klux Klanu było wówczas największe, wprowadzono stan wyjątkowy. Ostatecznie Rząd Federalny przeprowadził masową akcję przeciwko KKK, co ostatecznie doprowadziło do zaniku KKK. Kiedy prezydent Rutherford Hayes zakończył Rekonstrukcję w 1876, zakończył istnienie KKK.

Drugi Ku Klux Klan

u Klux Klan narodził się ponownie 8 lutego 1915 roku w Atlancie (stan Georgia). Założył go wędrowny kramarz, kaznodzieja i fanatyk William Joseph Simmons pod wpływem filmu „Narodziny narodu”. Była to trzy godzinna opowieść o dwóch amerykańskich rodzinach: Stonemanów oraz Cameronów ukazana na tle Wojny Secesyjnej, w której bohaterom przyszło stanąć po przeciwnych stronach barykady. Film ukazuje ich wojenne losy oraz wpływ, jaki wojna wywarła na ich życie, a wszystko to w odniesieniu do ważnych historycznych wydarzeń tamtego okresu takich jak zamach na Abrahama Lincolna, oraz narodziny Ku Klux Klanu. Wartą zaznaczenia ciekawostką jest to, że właśnie dzięki temu filmowi KKK kojarzymy z długimi białymi szatami i charakterystycznymi nakryciami głowy.

Hasłami „nowego” Ku Klux Klanu były: „hegemonia białych”, „prawdziwy patriotyzm”, „czysty amerykanizm”. Jego siłą i głównym napędem była nostalgia za „południowym” trybem życia, a wreszcie reakcja na rosnącą falę imigracji oraz dyskryminacja religijna w stosunku do żydów, katolików i innych. Nowy klan przyjął ceremoniały i tytuły pierwszego: terytorium Stanów było Niewidzialnym Cesarstwem Ku Klux Klanu, z Wielkim Magiem na czele. Każdy stan był królestwem z Wielkim Tytanem na czele. Dalej szli Wielcy Olbrzymi i Wielcy Cyklopi.

Drugi Ku Klux Klan w latach 20. XX wieku osiągnął liczbę 4-5 mln członków, organizował marsze i palili krzyże. Aż do roku 1927, kiedy Ku Klux Klan był w życiu Stanów realną siłą, z którą musiał się liczyć nawet rząd. Jednakże gorszące niesnaski wewnętrzne, korupcja i przemoc spowodowały szybki upadek ruchu. „Świątynia” Ku Klux Klanu w Fort Worth została przez przeciwników organizacji wysadzona w powietrze. Wielki Mag Edward Y. Clarke, który już od roku 1929 cierpiał na megalomanię (uważał się za wcielenie Juliusza Cezara i Dalajlamę), popadł w obłęd, który sprawił, że w roku 1932 został zamknięty w nowojorskim szpitalu dla obłąkanych. W latach 30. XX wieku liczba członków Klanu spadła, a w 1944 roku został on czasowo rozwiązany.

Ku Klux Klan po 1945 roku

W 1945 roku KKK wznowił działalność w stanie Georgia serią linczów, zabójstw i podpaleń, tym razem nie wytworzył zwartej struktury, lecz działał w formie luźno powiązanych grupek i frakcji. Wzmógł swoją działalność w latach sześćdziesiątych, w reakcji na wdrażanie w życie Ustawy o Prawach Obywatelskich (Civil Rights Act). KKK złączył się później z innymi, mniejszymi organizacjami rasistowskimi, tworząc Zjednoczone Klany Ameryki, którymi dowodził William Simmons. Głównymi wrogami Klanu byli między innymi Martin Luther King, ówczesny prezydent Stanów Zjednoczonych Lyndon B. Johnson i wszyscy, którzy nie zgadzali się z „zasadami” ruchu. Popierali jednak politykę osób zgadzających się z nimi (np. George Wallace). David Duke, po objęciu urzędu imperialnego wielkiego czarownika w 1974, starał się poszerzyć szeregi organizacji otwierając ją na katolików, kobiety i młodzież od 12 roku życia.

Członkowie oraz osoby popierające Ku Klux Klan organizowały liczne parady na ulicach miast z propagandowymi transparentami, takimi jak np. „KKKK” (Knights of Ku Klux Klan – Rycerze Ku Klux Klanu) czy karykaturalnym wizerunkiem Martina Luthera Kinga z obraźliwymi tekstami. Ku Klux Klan wolał raczej zabijać swoich przeciwników innego wyznania i koloru skóry, niż prowadzić segregację rasową. Jego członkowie w aktach przemocy posługiwali się najczęściej sznurem i bronią palną (zazwyczaj pistoletami). Zdarzały się przypadki powieszenia, pobicia, postrzelenia, zastrzelenia itp. Za najbardziej niesławne grupy KKK uważa się Białych Rycerzy z Missisipi i grupę Klanu z miasteczka Birmingham, nazywane Bombingham od serii zamachów bombowych.

FBI utrzymywało swoich agentów w szeregach członków KKK, co w dużej mierze ułatwiało rozpracowanie ruchu. Współcześnie składa się on z około 100 niezależnie działających od siebie niewielkich grup i klanów (tzw. klaverns), funkcjonujących głównie na obszarze Głębokiego Południa USA. Ocenia się, że obecnie do KKK należy od 8 do nawet 12 tysięcy osób.

Koniec i źródła

Jeżeli kogoś z was zainteresował ten temat to polecam film dokumentalny „The Ku Klux Klan: A Secret History” albo po prostu poszperać w internecie. Co do wspomnianego wcześniej dzieła „Narodziny narodu”, to polecam tylko fanatykom kina niemego, bo resztę może niemiłosiernie znudzić.

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Ku_Klux_Klan
https://pl.wikipedia.org/wiki/Ku_Klux_Klan
https://www.history.com/topics/ku-klux-klan
https://www.racjonalista.pl/kk.php/s%2C3353
https://pl.wikipedia.org/wiki/Kloran
https://archive.org/stream/Kloran/kloranwhiteknights#page/n25 – cały Kloran
https://www.filmweb.pl/film/Narodziny+narodu-1915-31344

#historia #gruparatowaniapoziomu #wojnasecesyjna #rasizm #terroryzm #ciekawostki #ciekawostkihistoryczne